In het schooljaar 2025-2026 verscheen er wekelijks een korte column in het nieuwsblad voor ouders en leerlingen van het Stedelijk Gymnasium van ‘s-Hertogenbosch. Deze ‘leren kun je leren’ colums zijn gebundeld tot één boekje met studietips. Deze is nu als pdf beschikbaar.
Categorie: graphics
Leren: het mechanisme
Hoe werkt je brein als je leert? Wanneer je daar meer over weet, dan kun je jouw leren ook beter bijsturen! In deze video hoor je daar meer over.
Natuurkunde =
De interactieve advance organizer
Een advance organizer kan een heel sterk instrument zijn bij het inrichten van je curriculum en van je lessenreeks. Met de advance organizer neem je je leerlingen mee in het leerproces. Je laat zien hoe de stof van de huidige les gerelateerd is aan die van voorgaande lessen. Ook kun je de doelen in de toekomst duidelijk maken. Een advance organizer kan een ontzettend handige en sterke tool zijn bij het versterken van zelfregulatie en bij het inclusiever maken van je onderwijs, denk aan de neurodiversiteit in je klas. Maar wat als je de advance organizer ook nog eens interactief maakt? Kun je er dan een nóg krachtiger instrument van maken?
Ik heb als basis van de interactieve advance organizer een concept map gemaakt.
Via deze link kun je de interactieve advance organizer over het onderwerp ‘energie’ openen. Door te klikken op een icoontje, wordt de inhoud van een leermodule zichtbaar. Op basis van de leerdoelen van de module kan een leerling de bijbehorende opgaven vinden (binnen de TIMSS taxonomie) en kunnen ook uitlegvideo’s bekeken worden.
Natuurlijk is de toepassing niet beperkt tot het vak natuurkunde.
Bidon
Hoe hard komt een bidon met een snelheid van 50 km/uur aan? Deze vraag werd me gesteld door de redactie van EditieNL. Daar rolde dit item uit:
Dual coding
An animation about dual coding. That is…dual coding, brought into practice!
Dual Coding op ResearchEd 2025
Op zaterdag 29 maart mochten Jeroen Janssen en ik een sessie verzorgen op de 10e, en daarmee jubileum-, editie van ResearchEd 2025. Onderwerp was de leerstrategie ‘dual coding’. In de animatie een korte visualisatie(!) van wat dual coding nu is. De presentatie van ResearchEd is hier te downloaden.
De vele gezichten van de concept map
Onderstaande tekst is opgenomen in een artikel in het jan/feb 2025 nummer van ‘Didactief’. Het afgedrukte artikel bevatte de illustratie met de steden. Alle andere illustraties zijn voor deze digitale weergave gemaakt. De concept map helpt leerlingen bij actieve verwerking van de stof. Concept maps bieden docenten de mogelijkheid nieuwe …
De vele gezichten van de concept map
In het januari/februarinummer van Didactief is mijn artikel ‘De vele gezichten van de concept map’ geplaatst (p34-35). In dit artikel laat ik zien hoe de concept map een mooi instrument kan zijn ter versterking van de leerprocessen in de klas. De gehele examenstof voor het vak natuurkunde is uitgewerkt in …
Nul
De Maya’s en de oude Grieken gebruiken het cijfer ‘nul’ al. Maar net als de Romeinen konden ze er nog niet mee rekeken. Het getal ‘nul’ is rond 400 na Christus in India uitgevonden. Nul werd gedefinieerd als het getal dat je kreeg als je een ander getal aftrok van …
Toetsweek
Je kunt nog zó goed formatief handelen, je richten op het doorlopende leerproces, de leerlingen bekwamen in zelfregulatie… Maar als de toetsweek eraan komt, dan zijn het toch weer de cijfers die het gedrag sturen.
Visualization of the meaning of ‘Dual Coding’
Bronnen: [1] https://www.emailaudience.com/research-picture-worth-1000-words-marketing/ [2] https://www.learningscientists.org/blog/2016/11/17-1
Voorkennis: een visualisatie
Good Practice 11: exit card ‘concept quiz’
Hoe zet je leerlingen aan tot effectief leren? Hoe krijg je een goed beeld waar de lacunes en misconcepten zitten bij je leerlingen? Geen onbelangrijke vragen, voor iedereen die voor de klas staat. In dat kader heb ik korte quizjes gemaakt met meerkeuze conceptuele vragen. Van deze quizjes heb ik …
Vanaf 2025 een nieuw curriculum
Het centraal eindexamen natuurkunde (HAVO én VWO) zal vanaf 2025 andere stof behandelen. De eerste bijpassende samenvattingsvideo hierover is gemaakt. Er is ook een interactieve concept map , mét links naar leerdoelfilmpjes van LeerLevels.
researchEd NL 2022
Hoe kan een docent, die met beide benen in het klaslokaal staat, zijn of haar onderwijs versterken met inzichten uit de (onderwijs)wetenschap. Hierover mocht ik een sessie houden tijdens het researchED NL congres 2022 in Nijkerk. Ik had een volle zaal en mijn toehoorders reageerden erg positief en betrokken op …
Good practice 9: zelfstandige praktische opdracht ‘modelleren’
Toen half maart 2020 de scholen plotsklaps sloten en het onderwijs 100% overging op digitaal lagen er flinke uitdagingen. Het wegvallen van de klassikale lessen leidde direct tot het maken van rigoureuze keuzes in de curricula. Maar hoe om te gaan met de praktische opdrachten en practica? De praktische vaardigheden …
TIMSS ook in Didactief
Voor de website van Didactief heb ik mijn artikel over TIMSS een update gegeven. Maar de strekking blijft hetzelfde. De TIMSS taxonomie kan effectief ingezet worden in het huidige bèta-onderwijs.
Langer, in plaats van beter?
Ik blijf het moeilijk vinden, in gesprekken over ons middelbaar onderwijs. Hoe benoem je het verschil tussen VMBO, HAVO en VWO. Is het laatste niveau ‘hoger’ dan de andere twee? ‘Hoger’ is daarbij meestal, bewust of onbewust, direct gekoppeld aan ‘beter’. Leerlingen stromen immers altijd ‘op’ wanneer ze na de …
Good Practice 7: De interactieve advance organizer
The most important single factor influencing learning is what the learner already knows. Ascertain this and teach him accordingly, David Ausubel Nieuwe stukjes informatie inpassen in het raster of het web van informatie dat je al bezit. Dit is een veel gebruikt model om het proces van ‘leren’ te visualiseren. …